Oorlogswinter goed ontvangen

Hier is het hele artikel van Sven Gerrets te lezen, waarin Koolhoven onder andere ingaat op de invloed van spaghettifilms op Oorlogswinter:

Oorlogsfilm met western-randjes

In 1972 schreef Jan Terlouw het inmiddels klassieke jeugdboek Oorlogswinter. Daarin blijkt dat tegen een decor van witte sneeuw en zwarte hakenkruizen ook een oorlog vaak gehuld is in grijstinten. En dat levert in goede handen een prachtige film op. Martin Koolhoven, die de laatste jaren één van de meest constante en succesvolle Nederlandse regisseurs is, brengt de avonturen van Michiel eindelijk naar het witte doek.

'De rechten bleken nog niet verkocht. Bizar hè? Ik wilde al een poos graag een oorlogsfilm maken, maar wachtte op een verhaal dat bij me paste. Het moest een spannende en meeslepende film worden, dicht op de huid van een personage. Toen ik Oorlogswinter in één nacht herlas terwijl ik op vakantie in Noorwegen was, wist ik dat dat mijn film moest worden. Ik viel voor het verhaal over een jongen die zijn onschuld verliest in de oorlog. Verder houd ik erg van westerns en dit komt wat betreft Nederlandse settings het dichtst bij dat genre. Qua allure en mythische proporties én filmische mogelijkheden. De manier waarop een verhaal verteld wordt, het gebruik van muziek en camera; een operateske manier van film maken. Voor de gemiddelde kijker zal het niet opvallen, maar voor mij was het een inspiratiebron.'

En de film heeft inderdaad een grootse uitstraling door alle filmische elementen die op zichzelf al mooi zijn, maar bovendien ook nog eens perfect in elkaar grijpen voor een grotere som der delen. De cinematografie is tot in de perfectie gebruikt; slow motion op de juiste momenten zonder overdramatisch te worden, close ups die spanning vangen afgewisseld met weidse vergezichten. Het sluit allemaal naadloos aan bij het verhaal en de setting. 'Net als bij The Great Silence, een spaghettiwestern, heb ik geprobeerd om de film een heel eigen look te geven door het in de sneeuw te plaatsen.' De besneeuwde vlaktes, dorpjes en straten geven de film inderdaad een authentiek, eigen sfeer mee. Oer-Hollands ook, en dat terwijl de film voor een groot deel niet eens in eigen land is opgenomen. Koolhoven lacht, 'Nee, inderdaad, we zijn met de hele cast en crew naar Litouwen vertrokken. Daar is een gebied dat erg op Nederland lijkt en was grote kans op sneeuw. We hadden alleen de pech dat we in de warmste winter sinds honderdtwintig jaar terechtkwamen. Uiteindelijk waren we dus ook daar genoodzaakt om zelf sneeuw te maken. Er is veel gedaan met kunstsneeuw en computerbeelden.'

Het element dat tenslotte alles tot één geheel smeedt is de muziek. En daarvoor wist Koolhoven de internationaal geroemde Pino Donaggio te strikken. 'Ik ben al fan van hem sinds de jaren '80, dat kwam door films van Brian De Palma zoals Body Double en Dressed to Kill. Sindsdien heb ik hem een beetje gevolgd en altijd gedacht: "ik ga hem een keer benaderen". Maar het moet er dan wel bij passen. Voor Oorlogswinter leken zijn lyriek en pathos me ideaal, dus hebben we een scenario naar hem opgestuurd en ben ik met hem gaan praten. Over wat ik wilde met de muziek, het thema van verlies van onschuld. En hij was meteen enthousiast. De score is uiteindelijk typisch Donaggio geworden, maar past ook perfect bij mijn film.'

Zo vallen alle puzzelstukjes op hun plaats en is Oorlogswinter het beste dat Martin Koolhoven tot nu toe heeft gemaakt. En dat vindt hij zelf ook: 'Het voelt alsof alles tot dit punt een soort oefening was en dit de eerste echte film is die ik gemaakt heb. Nu gaat het pas echt beginnen!'